632 İslamiyetin Doğuşu

 bu bölümün cevapn ahahtarı :https://sosyalbilgiler.biz/forum/konu/7-ve-13-yuzyillarda-islam-medeniyeti-ve-ortak-mirasa-katkilari.74716/

A) Doğru/Yanlış: 1-D, 2-Y, 3-D, 4-Y, 5-Y, 6-D, 7-D, 8-D, 9-Y, 10-D.

B) Eşleştirme: 1-B, 2-A, 3-C, 4-E, 5-D, 6-F, 7-G, 8-H, 9-I, 10-J.

7. Ve 13. Yüzyıllarda İslam Medeniyeti Ve Ortak Mirasa Katkıları

 

Dönemin Genel Görünümü

Bu dönemde dünya genelinde iki farklı medeniyet tablosu görülmektedir:

1. A........... (Karanlık Çağ): VII. ve XIII. yüzyıllar arasında Avrupa’da bilimsel gelişmeler durma noktasına gelmiş, dogmatik (sorgulanamayan) kilise kuralları hâkim olmuş ve 2 .Ö.......  düşünce kısıtlanmıştır.

 

3. İ..........  Dünyası (Altın Çağ): Aynı dönemde İslam dünyası; bilim, sanat, tıp, eğitim ve mimaride büyük bir gelişme göstermiştir. Bu döneme "İslam’ın Altın Çağı" denir.

 

İSLAMİYETİN DOĞUŞU VE HZ. MUHAMMED DÖNEMİ (610-632)

 

İslamiyet Öncesi Durum (4.C............  Dönemi)

İslamiyet gelmeden önce 5.A........ Yarımadası'ndaki sosyal ve siyasi duruma "Cahiliye Dönemi" denir. Bu dönemin özellikleri şunlardır:

• İnanç: İnsanlar 6.P......... tapıyordu (Lat, Menat, Uzza gibi putlar meşhurdu).

• Sosyal Yapı: Kabilecilik hâkimdi, merkezi bir devlet yoktu. Kabileler arası 7.K.... davaları ve savaşlar yaygındı.

• Toplumsal Adaletsizlik: Kadınlara ve kız çocuklarına değer verilmezdi. 8 K............. yaygındı. Zengin-fakir ayrımı belirgindi.

• Kültür: Okuma yazma oranı düşüktü ancak şiir ve hitabet gelişmişti.

 İslamiyet’in Yayılışı ve Önemli Olaylar

• İlk Vahiy (610): Hz. Muhammed’e 8.H..... Mağarası’nda ilk vahiy geldi ve İslamiyet başladı.

• 9.H....... (622): Mekkeli müşriklerin baskıları sonucu Müslümanlar Mekke’den Medine’ye göç etti. Bu olayla Medine İslam Devleti kuruldu.

 

• Savaşlar ve Barış:

 

    ◦ 10 B......... Savaşı (624): Müslümanların ilk zaferidir. Okuma yazma bilen esirler, 10 Müslümana okuma yazma öğretme şartıyla serbest bırakılmıştır (Eğitime verilen önem),,.

    ◦ 11 U......... Savaşı (625): İtaatin öneminin anlaşıldığı bir yenilgi yaşandı.

    ◦ 12 H......... Savaşı (627): Medine'nin savunulduğu savaştır.

    ◦ 13 H......... Barışı (628): Mekkeliler Müslümanları hukuken tanıdı,.

    ◦ 14 M.........’nin Fethi (630): Kâbe putlardan temizlendi,.

 

 

• 15 Veda Hutbesi (632):

Hz. Muhammed, insan hakları, 16 e......... (ırk ve renk ayrımı olmaması) ve kadın hakları gibi evrensel mesajlar verdi.

Hz. Muhammed Dönemi’nde Medeniyete Katkılar

• Eğitim:

    ◦ 18 S.........: Mescid-i Nebevî’nin yanında kimsesizlerin kaldığı ve eğitim gördüğü bölümdür,,.

    ◦ 19 K.........: Çocuklara temel okuma yazma ve dini eğitimin verildiği ilkokul seviyesindeki kurumlardır,,.

 

• Hukuk: Medine Vesikası hazırlanarak Müslümanlar ile gayrimüslimlerin bir arada barış içinde yaşamasının kuralları belirlendi (İlk yazılı 20 a......... niteliğindedir),,.

 

• Sağlık: Hz. Muhammed’in tıp ve 21 s......... ilgili tavsiyelerine  Tıbb-ı Nebevî denir. Hendek Savaşı’nda yaralılar için seyyar hastane (çadır) kurulmuştur,,.

 

• Mimari: Medine’de inşa edilen  Mescid-i Nebevî, sadece ibadet değil; 22 e........., adalet, sağlık ve yönetim merkezi olarak kullanılmıştır

DÖRT HALİFE DÖNEMİ (632-661) –

22 "C......................... DÖNEMİ"

Halifeler 23 s......... iş başına geldiği için bu döneme "Cumhuriyet Dönemi" de denir.

 

Hz. Ebû Bekir (632-634)

• En Önemli İcraatı: Savaşlarda hafızların şehit olması üzerine Kur’an-ı Kerim 24  k......... hâline (Mushaf) getirildi. Böylece Kur’an’ın günümüze kadar bozulmadan gelmesi sağlandı.

 

Hz. Ömer (634-644) - "Kurumsallaşma Dönemi"

Devlet sınırlarının genişlemesiyle teşkilatlanma çalışmaları yapılmıştır:

• Adalet: Kadılık (hakimlik) kurumu oluşturuldu ve illere kadılar atandı.

• İdari/Ekonomik: 25 D......... teşkilatı (meclis/kayıt bürosu) ve Beytülmal (devlet hazinesi) kuruldu.

• Bilim/Takvim: Hicret başlangıç kabul edilerek  26 H......... Takvim hazırlandı.

• Şehircilik: Basra, Küfe ve Fustat gibi ordugâh şehirler kuruldu.

 

Hz. Osman (644-656)

• Kültürel Miras: Kur’an-ı Kerim 27 ç.........önemli İslam merkezlerine gönderildi. Bu sayede farklı okunuşların önüne geçildi ve dil birliği sağlandı.

• Askeri: İlk İslam donanması kuruldu.

Hz. Ali (656-661)

• 28 İ.........  rağmen ilim ve adaletin yaygınlaşmasına önem verdi. "İlim bayrağımdır" sözüyle bilimsel çalışmayı teşvik etti.

 

 

 

 EMEVİLER DÖNEMİ (661-750)

 

Siyasi ve Sosyal Yapı

• Muaviye tarafından Şam merkezli kuruldu.

• Halifelik babadan oğula geçen bir 29  s......... sistemine dönüştü.

• 30 M......... Politikası: Arap olmayan Müslümanlara "Mevali" (azatlı köle) denilerek ikinci sınıf vatandaş muamelesi yapıldı. Bu ırkçı politika, İslamiyet'in yayılmasını yavaşlattı ve devletin yıkılışını hızlandırdı.

 

Medeniyete Katkılar

• Dil ve İdare: 31 A......... resmi dil ilan edildi. İlk İslam 32 p......... (Abdülmelik dönemi) basıldı.

• Sanat ve Mimari:

    ◦33  H......... (güzel yazı), 34 t......... (süsleme) ve 35 c......... sanatları gelişti.

    ◦ Kubbetü’s-Sahra (Kudüs) ve 36 E......... Camii (Şam) gibi şaheserler inşa edildi.

 

ENDÜLÜS EMEVİ DEVLETİ (37 İ.........)

Emevilerin yıkılmasından sonra İspanya’ya giden Emevi üyeleri tarafından kurulmuştur.

• Bilim ve Kültür Köprüsü: Avrupa karanlık çağdayken İspanya (Endülüs), bilim ve sanatın merkezi oldu. Kütüphaneler, 38 m......... kuruldu.

• Etkileşim: İslam medeniyetinin birikimi (kâğıt, bilimsel eserler) buradan Avrupa’ya geçerek Rönesans’ın temellerini attı.

• Mimari Eser: Kurtuba Ulu Camii, İslam mimarisinin en önemli eserlerinden biri olarak 39 U......... Dünya Mirası Listesi'ne girmiştir.

 

ABBASİLER DÖNEMİ (750-1258)

 Siyasi ve Sosyal Değişim

• Bağdat merkezli kuruldu.

• 40 E.........Politikası: Emevilerin ırkçı "Mevali" politikası terk edildi. Arap olmayan Müslümanlar (özellikle Türkler) devlet kademelerinde görev aldı. Bu sayede İslamiyet hızla yayıldı,,.

B. Bilimsel ve Kültürel Altın Çağ

• 41 B......... (Bilgelik Evi): Bağdat’ta kurulan bu akademide Eski Yunan, Hint ve İran eserleri Arapçaya tercüme edildi. Bilimsel araştırmalar yapıldı,,,.

• Önemli Bilim İnsanları:

    ◦ 42 İbn-i S.........: Tıp alanında yazdığı "El-Kanun fi’t-Tıbb" (Tıbbın Kanunu) kitabı yüzyıllarca Avrupa üniversitelerinde ders kitabı olarak okutuldu,,.

    ◦ 43 H.........: Cebir biliminin kurucusu sayılır.

• Hukuk: Adalet işlerini düzenlemek için Kâdı’l-kudât (Başkadı) kurumu oluşturuldu,.

• Mimari: Samerra şehri kuruldu. Sarmal minaresiyle ünlü 44 Samerra Ulu C......... inşa edildi,,.

 ÖZET TABLO: KAVRAMLAR VE KURUMLAR

Kavram / Kurum	Açıklama	Dönem / Alan
Suffe	Mescid-i Nebevî yanındaki eğitim ve barınma yeri.	45 Hz. Muhammed / .........
Küttâb	Çocuklara 46 o.........y......... öğretilen ilkokullar.	Genel / Eğitim
Beytülmal	Devlet hazinesi.	Hz. 47 Ö.... / Ekonomi
48 D.....	Devlet işlerinin görüşüldüğü, kayıtların tutulduğu yer.	Hz. Ömer / Yönetim
Mevali	Arap olmayan Müslümanlara verilen isim (köle statüsü).	49 E........ / Sosyal
Beytülhikme	Bağdat'taki çeviri ve bilim akademisi.	50 A...... / Bilim
Kâdı’l-kudât	Başkadı (Adalet teşkilatının başı).	Abbasiler / Hukuk
Tıbb-ı Nebevî	Hz. Peygamberin 51 s........ öğütleri.	Hz. Muhammed / Sağlık
52 M....... Vesikası	Toplumsal barışı sağlayan ilk yazılı belge.	Hz. Muhammed / Hukuk
Kurtuba Ulu Camii	İspanya'daki eşsiz mimari eser.	Endülüs Emevileri / Mimari

 

A) Doğru (D) / Yanlış (Y) Soruları

1.       Hicret, 622 yılında Mekke'den Medine'ye yapılmıştır.

2.      Hz. Muhammed döneminde sadece savaşlarla ilgilenilmiş, eğitime önem verilmemiştir.

3.      (https://www.google.com/search?q=...) Kur’an-ı Kerim, Hz. Ebubekir döneminde kitap haline getirilmiştir.

4.       Emevîler döneminde başkent Bağdat’a taşınmıştır.

5.       Mevali politikası, tüm Müslümanların eşit görülmesi demektir.

6.       Endülüs Emevî Devleti Avrupa'da (İspanya) kurulmuştur.

7.       İbn-i Sina’nın tıp kitabı Batı’da uzun yıllar okutulmuştur.

8.       Samerra şehri Abbâsîler tarafından Türk askerler için kurulmuştur.

9.       Beytülhikme, sadece dini bilimlerin öğretildiği bir yerdir.

10.  İslam medeniyeti kağıt kullanımını Avrupa'ya öğretmiştir. 

B) Eşleştirme Soruları

(Aşağıdaki kavramları açıklamalarıyla eşleştiriniz)

1.      Hicri Takvim - ( ) A. Abbâsîlerin kurduğu ünlü kütüphane ve akademi.

2.      Beytülhikme - ( ) B. Hz. Ömer döneminde kabul edilen takvim.

3.      Tezhip - ( ) C. Yazı yazma ve süsleme sanatı.

4.      Suffe - ( ) D. Medine Sözleşmesi olarak da bilinen anayasa.

5.      Medine Vesikası - ( ) E. Mescid-i Nebevî içindeki eğitim bölümü.

6.      Mescid-i Nebevî - ( ) F. İslamiyet'in Medine'deki ilk ibadethanesi.

7.      Endülüs - ( ) G. İspanya'daki İslam medeniyeti bölgesi.

A) Doğru/Yanlış: 1-D, 2-Y, 3-D, 4-Y, 5-Y, 6-D, 7-D, 8-D, 9-Y, 10-D.

B) Eşleştirme: 1-B, 2-A, 3-C, 4-E, 5-D, 6-F, 7-G, 8-H, 9-I, 10-J.